การเพิ่มปริมาตรปอดในผู้ป่วยมะเร็งปอด ยังไม่มีการให้คะแนน

ผู้ป่วยมะเร็งปอดจะมีการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพของร่างกายจากรอยโรค ภาวะหลังผ่าตัดปอด อาการปวด และการทำกิจวัตรประจำวันหรือกิจกรรมต่าง ๆ ได้ลดลง ทุกปัจจัยที่กล่าวมาล้วนมีผลทำให้ ปริมาตรของปอด ลดลง ส่งผลให้ในการหายใจเข้าแต่ละครั้งปอดสามารถจุอากาศได้น้อยลง ทำให้มีการแลกเปลี่ยนก๊าซออกซิเจนและคาร์บอนไดออกไซด์ได้น้อย

breathing exercise

ดังที่กล่าวมาเบื้องต้นนั้น เมื่อร่างกายไม่สามารถแลกเปลี่ยนก๊าซได้อย่างเพียงพอ ปริมาณออกซิเจนในเลือดจึงลดลง เป็นเหตุให้เกิดอาการผิดปกติต่าง ๆ ดังนี้

  • หายใจหอบเหนื่อย
  • หัวใจเต้นเร็วกว่าปกติ
  • รู้สึกสับสน มึนงง การรับรู้สติลดลง
  • อาจหมดสติในรายที่สมองขาดออกซิเจนรุนแรง

การเรียนรู้และปฏิบัติวิธีการเพิ่มปริมาตรปอดเป็นสิ่งที่ต้องให้ความสำคัญในผู้ป่วยมะเร็งปอดในทุก ๆ ระยะ ทั้งก่อนและหลังผ่าตัด เพื่อเป็นการป้องกันและรักษาอาการผิดปกติที่เกิดจากปริมาณออกซิเจนในเลือดต่ำ

การเพิ่มปริมาตรปอดที่ผู้ป่วยสามารถทำได้ด้วยตนเอง

1. การออกกำลังกายขยายทรวงอก (Costal breathing exercise)

การออกกำลังกายขยายทรวงอก เป็นการออกกำลังกายโดยให้ผู้ป่วยหายใจให้ลึกกว่าการหายใจในปกติ สามารถเน้นเฉพาะส่วนของปอด การออกกำลังกายขยายทรวงอกนี้ ผู้ป่วยสามารถทำได้เองเฉพาะทรวงอกส่วนบนและส่วนกลางเท่านั้น  

วิธีการออกกำลังกายขยายทรวงอกส่วนบน

เริ่มจากผู้ป่วยวางมือบริเวณอกส่วนบน (ดังรูปที่ 1) ออกแรงกดเล็กน้อย จากนั้นหายใจเข้าให้ลึกให้ทรวงอกบริเวณที่มือวางอยู่นั้นดันมือและขยายออก เมื่อหายใจออกทรวงอกจะแฟบออกแรงกดที่มือเล็กน้อยเพื่อเป็นแรงช่วยในการหายใจออก

รูปที่ 1 การออกกำลังกายขยายทรวงอกส่วนบน

วิธีการออกกำลังกายขยายทรวงอกส่วนกลาง เริ่มจากผู้ป่วยวางมือบริเวณอกส่วนกลาง (ดังรูปที่ 2) ออกแรงกดเล็กน้อย จากนั้นหายใจเข้าให้ลึกให้ทรวงอกบริเวณที่มือวางอยู่นั้นดันมือและขยายออก เมื่อหายใจออกทรวงอกจะแฟบออกแรงกดที่มือเล็กน้อยเพื่อเป็นแรงช่วยในการหายใจออก

รูปที่ 2 การออกกำลังกายขยายทรวงอกส่วนกลาง

วิธีการออกกำลังกายขยายทรวงอกส่วนล่าง เริ่มจากให้ผู้ดูแลผู้ป่วยวางมือบริเวณอกส่วนล่าง (ดังรูปที่ 3) ออกแรงกดเล็กน้อย จากนั้นหายใจเข้าให้ลึกให้ทรวงอกบริเวณที่มือวางอยู่นั้นดันมือและขยายออก เมื่อหายใจออกทรวงอกจะแฟบออกแรงกดที่มือเล็กน้อยเพื่อเป็นแรงช่วยในการหายใจออก

รูปที่ 3 การออกกำลังกายขยายทรวงอกส่วนล่าง

2. การหายใจแบบเทคนิค SMI (Sustained maximum inspiration)

การหายใจแบบเทคนิค SMI เป็นวิธีการหายใจที่นิยมใช้เพื่อช่วยเรื่องการขยายตัวของปอด โดยมีวิธีการ ดังนี้

  • หายใจเข้าเต็มที่ ร่วมกับการกลั้นหายใจค้างไว้ 3 วินาที ก่อนหายใจออกปกติ

อ้างอิงที่มา

กรอนงค์ ยืนยงชัยวัฒน์, จิตานันท์ เหล่าศิริไพศาล, นพวรรณ จารุสุสินธ์. (2551). ตำรากายภาพบำบัดในระบบหัวใจและระบบหายใจ Cardiopulmonary Physical Therapy. กรุงเทพ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

TH-4734

กรุณาให้คะแนน